Web Analizi Terminolojisi
Bu yazıda web analizinden bahsedilirken kullanılan bir çok kavramın açıklamasını
vermeye çalışacağım.
Hit:
Web sayfasi sayfanin içeriğini düzenleyen (bir bakıma mizanpajını yapan) kod dışında
bir çok elemandan oluşur. Bu elemanlar arasında ilk akla gelenler sayfa üzerinde
bulunan resim ve flash dosyalarıdır.
Tarayıcınız her hangi bir sayfayı sunucudan talep ettiğinde, sunucu tarafından ilk
olarak sayfanın kodunun bulunduğu dosya gonderilir. Tarayıcı bu dosyanın içine bakarak
sayfada kullanılan diğer dosyaları saptar ve bu dosyaların hepsini ayrı ayrı sunucudan
talep eder. Sunucu bu taleplerin (request) hepsini bir yandan karşılarken, bir yandan
da web loguna kayıt eder. Log dosyanızdaki her satır, bir hit’e tekabül etmektedir.
Bir sayfada ortalama 15 civarinda eleman(resim, flash dosyasi, css vb.) bulunur.
Ayda 15.000 hit aldığını söyleyen bir site kabaca 1000 civarında sayfa görüntülemesi
alıyordur. Hit arama motoru robotlarının ziyaretleri, sunucu kontrol sistemleri
yoklamalarını (poll) da içeriyor olması nedeniyle sayfa görüntülemesi kadar sağlıklı
bir sayım şekli değildir.
Sayfa Görüntüleme (Page View):
Web sitenizi ziyaret edenlerin görüntülediği her bir sayfa bir sayfa görüntüleme
sayılır. Ziyaretçiler sayfadaki elemanlarla değil sayfanın tamamıyla etkileşim içinde
olması nedeniyle sayfa görüntülemesi bazında yapılan analiler hit bazında yapılan
analizlere göre çok daha derinlikli ve sağlıklıdır.
Birim ziyaret bazına görüntülen sayfa sayısı ilk kontrol etmeniz gereken metriklerden
biridir. Bu sayının 1 olması (oldukça ekstrem bir durum) sitenize gelenlerin hepsinin
sadece giriş sayfasına bakıp sitenizi terk ettiklerini gösterir. Analiz çalışmalarınıza
başladığınızda bu sayının 1 ile 2 arasında olması yaygın bir durumdur. Bu sayısı
yukarıya çekmek ise sizin görevinizdir.
Ziyaret / Oturum (Visit / Session)
Oturum ve ziyaret sıkça bir birinin yerine kullanılan kavramlardır. Ziyaret, ziyaretçinin
aralarında belirli bir süre olmadan bir biri peşi sıra yaptığı sayfa görüntülemeleridir.
Bir örnek ile açıklamaya çalışalım. Belirli bir süre 30 dakika olsun. Her hangi
bir sayfa talebinden sonra 30 dakikayı aşan bir süre içinde talep edilen yeni sayfa,
yeni bir ziyaret sayılacaktır.Efe isimli ziyaretçimiz saat 10:00’da sitemize gelmiş
olsun. Sonra da şu sırada sayfa taleplerinde bulunsun; 10:01,10:07,10:08,10:27,11:22,
11:24. Bu örnekte iki ayrı ziyaret yapılmıştır. 10:27’ye kadar istenen 4 sayfa ilk
ziyaret, 11:22 den sonra istenen sayfalar ise ikinci ziyaret kabul edilmektedir.Birinci
zitaret için sayfa görüntüleme / ziyaret oranımız 4, ikincisinde ise 2’dir.
Bir oturum için kabul edilen süre analiz aracından aracına farklılık gösterebilmektedir.
Bu süre varsayılan olarak WebTrends için 30 dakika, ClickTracks için ise 20 dakikadır.
Bu nedenle iki yazılımın bulduğu sayfa görüntüleme sayıları bir birinden farklı
olacaktır.
Tagging
Javascript tagging ismi de verilen bu yöntemde, web sunucunun tuttuğu loglar yerine,
kullanılan web analiz aracı kendi loglarını tutar. Analiz edilecek sayfalara ki
bu sitedeki bütün sayfalar olur genellikle, yerleştirilen javascript kodu sayfa
istemciye yüklenir yüklenmez ilgili log sunucudan 1*1 lik bir resim dosyasi talep
eder. Bu talep sirasinda da query string olarak sayfa ile ilgili istenen bütün bilgiler
logging sunucusuna aktarılır ve kayıt altına alınır. Genelde aktarılmak istenen
veriler META taglerinde tutulur.
Bu yöntem gelişmiş düzeyde analiz yapılmak istenen durumlarda tercih edillir. Kullanılması
her sayfa ilgili kodların yerleştirilecek olması ve kayıt için ayrı bir sunucu gerektirmesi
nedeniyle daha maliyetlidir.
<- Makaleler Sayfasına Dön