Basın Köşesi
Portakalı Yazdım, Yurtdışına Sattım
Özgün projeler geliştiren ve yurtdışına ihraç eden
Portakal Yazılım, bilgi ihracatında önemli bir rol üstleniyor Kim demiş "Türkiye’de
yazılım üretilmiyor, ihraç edilmiyor" diye. Üretiliyor tabii ki. Yazılım geliştiriciler
daha çok işin mutfağına yöneldikleri için, pazarlama faaliyetlerini arka plana itiyorlar.
Bu nedenle onları çok yakından izleyemiyoruz.
Bu hafta, İstanbul Teknik Üniversitesi KOSGEB Teknoloji Merkezi’nde
tekstil sektörüne yönelik özgün projeler üreten Portakal Yazılım ekibinin kapısını çaldık.
Tedarik zinciri yönetimi ve kurumsal kaynak planlamasına yönelik projelerinin iş planını ve pazar
analizini KOSGEB Geliştirme Merkezi’ne sunan Portakal Yazılım ekibi, bilim ve ticari kuruldan geçtikten
sonra 2000 yılında aynı merkezde çalışmalarını yürütmeye başladı. Portakal Yazılım, bugün çok yakından
tanıdıkları tekstil ve konfeksiyon alanının ihtiyaçlarına cevap verecek yazılım, donanım ve tasarım üretiyor.
Ürünlerini, yurtiçi pazardan daha çok Amerika ve Kanada’ya ihraç ediyorlar. Faaliyetlerinin başlangıç noktasını
Portakal Yazılım Proje Koordinatörü Efe Aras şöyle anlatıyor. "Portakal Yazılım ekibi, ilk başta kurumsal kaynak
planlamayı vurgulayan bir projeyi geliştirmekle yola koyuldu. Firmalar arası iletişim ve yönetim işin dışındaydı.
Ancak firmalar arasındaki bilgi ve iletişimin sağlıklı olmadığını dolayısıyla otomasyona ihtiyaçları olduğunu gördük.
Bu nedenle, tedarik zinciri yönetimini seviyelendirirken ikiye ayırdık.
Birinci seviyede doğru çalışan bir tedarik zinciri, ikinci seviyede ise hızlı tedarik zinciri yönetimi yer alıyor.
Doğru tedarik zinciri; doğru ürünü doğru zamanda üretebilmek demek. Doğru zamanda ürünün teslim edilmemesi, maddi k
ayıplara yol açıyor. Doğru ürünün ortaya çıkabilmesi için de doğru iletişime ihtiyaç var. Telefonda konuşurken,
çok rahatlıkla ürünün tanımı değişebiliyor, çok başka bir ürün olarak algılanabiliyor. Telefon, faks veya e-posta
yoluyla gelen bu bilgiler, birbirini tetiklemediği için oluşan değişiklerden ilgili kişiler haberdar olmayınca,
yanlışlıklar olabiliyor. Hızlı tedarik zinciri ise üretim süreçlerini hızlandırmayı amaçlıyor."
BPS ile bakkal defterleri rafa kalkıyor
Portakal Yazılım'ın geliştirdiği Business Processing System (BPS), şirketlerin,
tedarik zincirleri oluşturarak birlikte çalışabilmelerine imkan tanıyan web tabanlı bir platform. Şirketlerin
birlikte proje geliştirebilmesi, kaynak ve zaman planlaması ile proje yönetimini yapabilmesi, elektronik formlar
ile daha hızlı ve daha efektif çalışabilmesine imkan tanıyor. Tedarikçilerin ve alıcıların birlikte çalışabilecekleri
iş ortamının oluşturulması için, firmalar arası bütün ilişkiler, haberleşme, üretimin projelendirilmesi ve ürün bilgilerinin
yönetilmesi tamamen BPS ile yürütülür hale getirildi. Doğru iletişimi sağlamak amacıyla üretilen BPS içinde, ICQ’ya benzer
anlık bir haberleşme programı bulunuyor. İletişimin işe dönüşmesini sağlayan talep/iş mekanizması var. Kişinin kendi
zamanını tanımlayabileceği, takip edebileceği bir sisteme sahip olan programda, sipariş geldiğinde ve kullanıcılar
tarafından incelediğinde, işlem zaman yönetimine otomatik olarak kaydediliyor. Görevlerin, iletişim merkezine
oturtulduğu sistem, kişilerin hem kişisel zaman yönetimine hem de gelen bilgilerin, ilgililer tarafından paylaşılmasına
imkan tanıyor. Firmalar, programı Portakal Yazılım’ın verdiği bir web adresi üzerinden bağlanarak kullanıyor.
Altyapıda, Microsoft teknolojilerinin yanı sıra, web’in hetorojen yapısından dolayı,
Java, Flash, Microsft ASP kullanılıyor. Arkada da bir veritabanı bulunuyor. Tekstil sektörünün en önemli sorunlarından birisi,
ürün tanımlarının doğru yapılmaması. “Bir ürünün tek bir form üzerinde tanımlanamaması tekstil ve konfeksiyonun en önemli sorunuydu.”
Aras, bir seneyi geçkin bir süre sonucunda, ürünün yüzde 90’ını BPS ile doğru tanımlanabilir hale geldik. Ürünün tanımlanabiliyor
olması aynı zamanda, tek bir yerde tutulan bilgilere bütün birimlerin ulaşmasını sağlıyor. Bu anlamda çok ciddi bir katma değer
sağladıklarını belirtiyor.
BPS’nin daha çok, müşteri ihtiyaçlarına cevap verdiğini belirten Aras, müşterilerin artık
üretimin içinde yer aldığını ve günlük olarak üretimin ne aşamada olduğunu takip ettiklerini ve gerektiğinde müdahale
ettiklerini söylüyor. Aras, "Üreticiler ise bu aşamada bu kadar şeffaf olmaktan hoşlanmıyorlar. Çünkü işler hala bakkal
defteri ile yürüyor" diyerek, sektörün hala geleneksel yöntemlere bağlı olduğunu vurguluyor.
Üretim sancılarına MPS son veriyor
Portakal Yazılım’ın konfeksiyon yani üretim ayağına yönelik kendi ürettiği bir donanıma
sahip olan Manufacturing Processing System (MPS) web tabanlı, istemci-sunucu mimarisine sahip bir yazılım. Aras, MPS’in
temelinde bir ERP olduğunu ancak, özel bir alana hitap ettiği için diğer sektörlerde kullanılamayacağını vurguluyor.
Sistem sayesinde üretime dair bilgiler, gerçek zamanlı takip edilebiliyor. Örneğin, üretimde olan milyonlarca pantolonun
arasından bir pantolonun üretiminin hangi aşamada olduğunu görmek mümkün. Şirketin kendi tasarımı ve üretimi olan Data terminali,
iki yönlü bir iletişime imkan tanıyor. Salt işçinin ürettiği ürünün barkodunu geçirmekle kalmıyor, işçiye iletilmesi istenen
mesajlar da gerçek zamanlı olarak iletilebiliyor. Data terminali ile seri porttan bilgisayarla haberleşebiliyor. Geleneksel
yöntemde, bu süreç, her işçinin başına koyulan PC’lerin barkod ile haberleşmesi ve tüm PC’lerin de ana makine ile haberleşmesi
şeklinde işliyor. Data terminali ise, iletişimi sağladığı için maliyetler PC kullanımına göre düşüyor. Data terminallerin
ucunda barkod yazıcısına aynı kez iki barkod okutulamıyor. Operasyon bazlı olduğu için, operasyonun daha önce yapıldığına
dair uyarı veriyor. Proje Koordinatörü Hulisi Ayluctarhan ise, tekstil sektöründeki en can alıcı noktalardan birinin,
dikim bölümü olduğunu belirterek, "İyi bir otomasyonla verimi artırarak diğer süreçlere yetişmesini sağlıyoruz.
Ürünün hazırlanmasını erkene almaya çalışıyoruz. Bu da verilere ulaşmakla elde ediliyor" diyor. MPS’in şu anda bir
fabrikada uygulandığını belirten Ayluctarhan, sözlerine şöyle devam ediyor. "Verim takibi yaparak, hangi işçinin ne
kadar verimli olduğunu görebilirsiniz. Verime göre prim düzenlemesi yapılarak adil bir dağılım sağlanmış oluyor.
Prim vermek için kimin ne kadar pantolon dikmek istediğini bilmek zorundasınız. Excell tablosuyla veya kağıtta
yazılanlardan bunu takip etmek çok zor ama bu programla mümkün. Aynı zamanda, iş planını yapıyorsunuz, operasyonları
düzenlemek için göreve kimi atamanız gerektiği bilgileri de elinize geliyor. Kadın ve erkeklerin performansları ve
ne kadar verim sağladıkları da istatistiksel olarak ortaya çıkıyor. İnsan kaynakları da bu verilere göre yönlendirilebilir."
Bu iki program da, alçak ve yüksek seviye boyutunu içeriyor. Yüksek seviye, siparişlerin döndüğü, ürünün yerine ulaşmasına kadar
yönetimin hakim olduğu bir kısım. Alçak seviyede ise, dikim problemleri, herhangi bir işçinin verimi gibi iki ayrı fonksiyon
entegre ediliyor. BPS üzerinden geçen bir sipariş MPS’e doğrudan ulaşıyor. Siparişi verildiğinde, 10-15 saniye içerisinde
üretime gidiyor. Bu modüler, birbirine entegre olarak kullanıldığı gibi birbirinden ayrışık olarak çalışabiliyor.
Konsantrasyon noktası: Tekstil
Portakal Yazılım ekibi, herhangi bir web sitesinde işlem yaparken sorunla
karşılaşan birinin web sitesinden anında bir operatörle görüşmesini hedefleyen SupPORT adlı bir program
üzerinde de çalışıyor. Web sitesinden çıkmadan anında haberleşmeyi mümkün kılacak bu yazılım, operatörlerin
kullanıcıların hangi sayfada olduğunu takip edip, önerilerde bulunmasına ve kullanıcıyı yönlendirmesine
fırsat veriyor. Bankacılık, perakende sanal mağazacılık gibi alanlar için uygun olan SupPORT ‘un çalışmaları
bir ay sonra tamamlanacak. Benzin istasyonu otomasyonu konusunda, bütün satışları takip etmek amacıyla benzin
pompasından direkt olarak verileri okuyup, fiş verebilen bir tür özel yazar kasa projesi üzerinde çalışılıyor.
Portakal Yazılım ekibi, farklı sektörlere ilişkin programlar oluştursalar dahi, asıl konsantrasyon noktasının
tekstil ve konfeksiyon alanında olacağını belirtiyor. Bu sektörü çok yakından tanıdıklarını ve çözülmesi gereken
sorunların olduğunu vurgulayan Portakal Yazılım ekibi, katma değeri çok yüksek, kaliteli ve özgün ürünler
ortaya çıkarmaya devam edecekleri mesajını veriyor. Şirketin, doğru iletişim konusunda video konferans
teknolojisini de kullanmaya yönelik.
COMPUTERWORLD, 01.09.2002